Bài báo nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xử lý chống mối ngay từ giai đoạn làm móng và nền nhà để bảo vệ toàn diện công trình, đặc biệt là các hạng mục nội thất gỗ. Mối là loài côn trùng sống dưới lòng đất, xâm nhập âm thầm qua nền móng và gây hư hại nghiêm trọng, thường chỉ được phát hiện khi đã quá muộn và tốn kém để khắc phục. Giai đoạn thi công móng được xem là "thời điểm vàng" để triển khai chống mối hiệu quả, tạo ra hàng rào bảo vệ liên tục và triệt để. Các chuyên gia và kiến trúc sư khuyến nghị xem chống mối là hạng mục kỹ thuật thiết yếu, cần được ưu tiên và đưa vào dự toán xây dựng ngay từ đầu để tránh những thiệt hại lớn về sau.
Chống Mối Từ Nền Móng: Giải Pháp Bảo Vệ Toàn Diện Cho Công Trình
“Trong quá trình xây dựng tổ ấm, việc chủ động xử lý chống mối ngay từ giai đoạn làm móng và nền là điều tôi luôn đặc biệt lưu ý. Đây là yếu tố thường bị bỏ qua nhưng lại ảnh hưởng sâu sắc đến tuổi thọ và giá trị bền vững của ngôi nhà”, chia sẻ của chị Phạm Lý trong một diễn đàn về kinh nghiệm xây dựng đã nhận được sự đồng thuận rộng rãi từ cộng đồng.
Việc xử lý chống mối cần được ưu tiên ngay từ ban đầu.
Kinh nghiệm quý báu này của chị Lý xuất phát từ thực tế căn nhà cũ của gia đình. Chỉ sau chưa đầy hai năm sử dụng sàn gỗ, nền nhà đã bắt đầu xuất hiện tình trạng ẩm mốc và bị mối xâm hại nghiêm trọng. Khi liên hệ đơn vị thi công sàn gỗ để khắc phục, chị Lý mới nhận ra nguyên nhân cốt lõi là do công trình không được tiến hành xử lý chống mối từ giai đoạn xây dựng ban đầu.
Rút kinh nghiệm sâu sắc từ sự cố này, khi khởi công căn nhà hiện tại, chị Lý đã chủ động yêu cầu đơn vị thi công thực hiện công tác chống mối một cách kỹ lưỡng ngay từ khi làm móng và nền nhà, thậm chí tăng cường xử lý nhiều lần để đảm bảo hiệu quả tối ưu. Đến nay, sau hơn ba năm đi vào sử dụng, dù đã trải qua một vài sự cố tràn nước gây lo ngại về độ bền của sàn gỗ, ngôi nhà vẫn hoàn toàn không có bất kỳ dấu hiệu nào của mối.
Ngược lại, người chị của chị Lý, xây nhà cùng thời điểm nhưng lại bỏ qua công đoạn chống mối, đã phải đối mặt với hậu quả nặng nề. Chỉ vài năm sau, toàn bộ hệ tủ bếp gỗ đã bị mối phá hủy hoàn toàn. Dù đã định kỳ phun thuốc diệt mối, hiệu quả mang lại không cao do mối đã xâm nhập và phát triển tổ từ sâu dưới nền đất.
Thực trạng này không hề xa lạ đối với các đơn vị chuyên nghiệp trong lĩnh vực kiểm soát mối.
Bà Phương Vũ, Giám đốc Công ty TNHH Green Xperts Việt Nam, giải thích rằng mối là loài côn trùng xã hội sống chủ yếu trong lòng đất. Theo bản năng, chúng không ngừng tìm kiếm nguồn thức ăn chứa cellulose, bao gồm gỗ, giấy và các vật liệu hữu cơ khác. Khi một công trình kiến trúc được dựng lên, phần móng và nền nhà nghiễm nhiên trở thành “cầu nối” thuận lợi để mối di chuyển từ lòng đất và lan rộng ra khắp ngôi nhà.
Điều đáng lo ngại là hoạt động của mối diễn ra hết sức âm thầm. Chúng có thể tồn tại và gây hại trong nhiều tháng, thậm chí nhiều năm mà gia chủ hoàn toàn không hay biết. Đến khi những dấu hiệu đầu tiên xuất hiện, các hạng mục quan trọng như sàn gỗ, cửa gỗ, tủ bếp, tủ quần áo âm tường, len chân tường hay trần gỗ thường đã chịu những hư hại nghiêm trọng không thể phục hồi.
Tác động của mối mọt gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống của gia đình.
“Không ít công trình khi chúng tôi tiến hành khảo sát, dù bề mặt gỗ còn nguyên vẹn, bên trong đã bị mối ăn rỗng hoàn toàn. Trong những trường hợp đó, giải pháp duy nhất thường là phải thay mới toàn bộ”, bà Phương Vũ nhấn mạnh.
Chống Mối: Hạng Mục Thiết Yếu, Không Thể Xem Nhẹ
Theo bà Phương Vũ, giai đoạn thi công móng là “thời điểm vàng” để triển khai công tác chống mối, bởi đây là lúc toàn bộ bề mặt đất nền vẫn còn lộ thiên và dễ dàng tiếp cận.
Trong giai đoạn này, các đơn vị chuyên môn có thể tiến hành xử lý một cách triệt để trên toàn bộ nền đất, móng, cổ cột, hố kỹ thuật và các vị trí tiếp giáp, nhằm tạo ra một hàng rào bảo vệ chống mối liên tục, bao bọc chặt chẽ quanh công trình.
Lớp bảo vệ chủ động này có vai trò thiết yếu trong việc ngăn chặn mối xâm nhập từ lòng đất ngay từ ban đầu, trước khi chúng có thể tiếp cận và gây hại cho các cấu kiện và nội thất bằng gỗ trong nhà.
Nếu bỏ qua giai đoạn quan trọng này, việc xử lý mối sau khi công trình đã hoàn thiện sẽ trở nên phức tạp và kém hiệu quả hơn rất nhiều. Các biện pháp khắc phục thường yêu cầu khoan nền, bơm hóa chất qua sàn, tháo dỡ một phần nội thất hoặc chỉ có thể xử lý cục bộ tại các khu vực phát hiện mối. Những phương pháp này không chỉ gây ảnh hưởng đến sinh hoạt của gia đình mà còn không đạt được hiệu quả phòng ngừa toàn diện như khi được thực hiện ngay từ đầu.
Bà Phương cũng cho biết, một quy trình chống mối tiêu chuẩn hiện nay bao gồm các bước: khảo sát hiện trạng khu đất, đánh giá nguy cơ xâm nhập của mối, triển khai xử lý phòng chống trên toàn bộ nền, móng và các vị trí kỹ thuật trước khi đổ bê tông, sau đó tiến hành nghiệm thu kỹ thuật trước khi chuyển sang các hạng mục xây dựng tiếp theo.
Đơn vị chuyên nghiệp thực hiện xử lý chống mối.
Sau khi hoàn tất quy trình, đơn vị thi công sẽ bàn giao hồ sơ kỹ thuật chi tiết và hướng dẫn chủ đầu tư về việc theo dõi, kiểm tra định kỳ trong suốt quá trình sử dụng công trình.
Điều đáng lưu ý là chi phí dành cho công tác chống mối chỉ chiếm một tỷ lệ rất nhỏ trong tổng mức đầu tư xây dựng của một căn nhà, nhưng lại có khả năng giúp gia chủ tiết kiệm hàng trăm triệu đồng chi phí sửa chữa nội thất phát sinh do mối mọt trong tương lai.
“Có thể ví việc chống mối cũng tương tự như chống thấm. Khi được thực hiện đúng quy trình ngay từ đầu, chi phí ban đầu là rất nhỏ. Tuy nhiên, nếu sự cố xảy ra, việc khắc phục sẽ trở nên vô cùng tốn kém và phức tạp”, bà Phương Vũ nhận định.
Theo Kiến trúc sư Trần Cao Cường, trong bối cảnh các công trình nhà ở hiện đại ngày càng ưa chuộng sử dụng vật liệu gỗ với tỷ lệ lớn, từ sàn, cửa, tủ bếp đến hệ tủ âm tường và các món đồ nội thất, giá trị của những hạng mục này có thể lên tới hàng trăm triệu đồng, thậm chí cao hơn đối với nội thất cao cấp.
Đáng tiếc là nhiều gia chủ thường chỉ tập trung vào các yếu tố như kết cấu, hệ thống điện nước hay chống thấm mà quên đi mối nguy hiểm tiềm ẩn từ mối, loài côn trùng có thể xâm nhập từ dưới nền đất ngay từ những năm đầu tiên công trình đi vào hoạt động.
Chống mối là hạng mục kỹ thuật cần được ưu tiên trong xây dựng.
KTS Cường khuyến nghị rằng công tác chống mối cần được nhìn nhận như một hạng mục kỹ thuật tiêu chuẩn trong quy trình xây dựng, ngang tầm với chống thấm hay xử lý nền móng. Gia chủ nên chủ động đưa khoản chi phí này vào dự toán ngay từ đầu, thay vì chờ đợi đến khi phát hiện mối mới tìm cách khắc phục.
“Bảo vệ ngôi nhà không chỉ dừng lại ở việc đảm bảo kết cấu công trình bền vững, mà còn bao hàm việc bảo vệ toàn bộ giá trị nội thất và tiện nghi sử dụng lâu dài. Phòng ngừa ngay từ đầu luôn là giải pháp tối ưu về mặt kinh tế và hiệu quả hơn hẳn so với việc sửa chữa tốn kém sau này”, KTS Cường kết luận.
